Trong các hệ thống HVAC, có nhiều trường hợp bộ điều khiển ra lệnh cho van mở 70% nhưng thực tế có thể chỉ mở được 50%. Thực trạng này có thể là do damper bị kẹt, trục truyền động trượt, cánh van bị cản trở hoặc động cơ van gió bị hỏng giữa hành trình. Khi đó, nếu hệ thống điều khiển không nắm được vị trí thực tế của van thì sự cố có thể âm thầm kéo dài cho đến khi lưu lượng/áp suất/nhiệt độ trong hệ thống vượt khỏi giới hạn an toàn. Vị cứu tinh có thể giải quyết bài toán này chính là động cơ van gió có phản hồi vị trí.

ĐỘNG CƠ VAN GIÓ CÓ PHẢN HỒI VỊ TRÍ LÀ GÌ?
Động cơ van gió có phản hồi vị trí (tên khác: bộ điều khiển van gió có phản hồi vị trí, bộ truyền động van gió có phản hồi vị trí) là động cơ van gió được tích hợp tính năng phản hồi vị trí hoặc kết nối với cảm biến vị trí để cung cấp vị trí thực tế của trục/cánh van cho bộ điều khiển. Tùy thiết kế, tín hiệu phản hồi vị trí có thể là analog, điện trở hay dữ liệu truyền thông số.
Lưu ý: Động cơ van gió có phản hồi vị trí không hoàn toàn giống động cơ van gió có tiếp điểm phụ.
PHÂN BIỆT ĐỘNG CƠ VAN GIÓ CÓ PHẢN HỒI VỊ TRÍ VÀ ĐỘNG CƠ VAN GIÓ CÓ TIẾP ĐIỂM PHỤ
Tiếp điểm phụ (Aux Switch) là một hoặc nhiều tiếp điểm điện sẽ được kích hoạt khi động cơ van gió đi qua một vị trí đã được cài đặt. Ví dụ, kỹ thuật viên cài đặt tiếp điểm phụ tại góc damper 60% thì khi động cơ điều khiển van gió đưa cánh van đi qua vị trí này, trạng thái tiếp điểm sẽ thay đổi để gửi thông tin về hệ thống. Tín hiệu này có thể được dùng để liên động quạt hoặc các thiết bị có liên quan khác.
Trong khi đó, động cơ van gió có phản hồi vị trí thường cung cấp thông tin vị trí liên tục/có độ phân giải cao hơn. Ví dụ, tín hiệu 0-10 V đại diện cho toàn bộ phạm vi vị trí của động cơ van gió thì tín hiệu 2V là cánh van ở góc 20%, 5V là cánh van đang ở mức 50% và tín hiệu 10V là cánh van mở hoàn toàn.
Có thể hiểu đơn giản: Tiếp điểm phụ sẽ cho biết van đã đến vị trí cài đặt hay chưa, còn tính năng phản hồi vị trí sẽ cho biết van đang ở vị trí nào.
KHI NÀO CẦN SỬ DỤNG ĐỘNG CƠ VAN GIÓ CÓ PHẢN HỒI VỊ TRÍ?
Động cơ van gió có phản hồi vị trí sẽ được ưu tiên sử dụng trong các trường hợp yêu cầu giám sát chặt chẽ quá trình vận hành và đảm bảo an toàn:
- Hệ thống yêu cầu giám sát trạng thái van theo thời gian thực, đặc biệt là các van gió PCCC (fire damper, smoke damper) luôn cần xác nhận van đã đóng/mở thành công hay chưa.
- Phòng sạch, khu vực y tế, phòng thí nghiệm và các khu vực yêu cầu kiểm soát chặt chẽ lưu lượng gió thì động cơ van gió có phản hồi vị trí được ưu tiên sử dụng.
- Hệ thống BMS/SCADA cần tích hợp tính năng feedback vị trí để phát hiện và cảnh báo sớm tình trạng van gặp sự cố kẹt, không đạt vị trí yêu cầu.
- Các dự án yêu cầu kiểm soát lưu lượng gió và năng lượng vận hành chặt chẽ, yêu cầu tối ưu góc mở van gió linh hoạt và liên tục để giảm điện năng tiêu thụ của quạt AHU/FCU.
CẤU TẠO VÀ NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐỘNG CƠ VAN GIÓ CÓ PHẢN HỒI VỊ TRÍ
Cấu tạo động cơ van gió có tiếp điểm phụ/có phản hồi vị trí
Một động cơ van gió có phản hồi vị trí tiêu chuẩn thường được cấu thành từ motor điện một chiều/xoay chiều, hộp giảm tốc bánh răng, mạch điều khiển, cảm biến vị trí và tiếp điểm phụ (aux switch - tuỳ model).
Một số model động cơ van gió, bộ điều khiển van gió, bộ truyền động van gió cao cấp còn tích hợp thêm lò xo hồi vị (spring return)/tính năng Electronic Fail-Safe để tự động đưa van về vị trí an toàn mặc định khi mất điện hoặc có lệnh ngắt khẩn cấp (chủ yếu dùng cho damper trong hệ thống PCCC).
Nguyên lý hoạt động của động cơ van gió có phản hồi vị trí
Nguyên lý hoạt động động cơ van gió có phản hồi vị trí diễn ra theo 5 bước cơ bản:
Động cơ nhận tín hiệu điều khiển từ BMS/PLC/cảm biến chênh áp (on/off, 3-point, tuyến tính 0-10V/4-20mA) → Bo mạch phân tích tín hiệu và điều khiển motor quay qua hộp giảm tốc → Tạo mô-men xoắn để xoay trục van gió đến vị trí yêu cầu → Khi van đạt đến góc mở yêu cầu, cảm biến vị trí nội bộ sẽ so sánh vị trí hiện tại với giá trị đặt → Nếu khớp thì motor dừng lại và giữ nguyên vị trí → Động cơ van gió có phản hồi vị trí gửi tín hiệu feedback vị trí về hệ thống.

ƯU ĐIỂM NỔI BẬT CỦA ĐỘNG CƠ VAN GIÓ CÓ PHẢN HỒI VỊ TRÍ
So với các dòng động cơ van gió thông thường, động cơ van gió có phản hồi vị trí mang lại 5 lợi ích đáng kể - bao gồm: khả năng giám sát trạng thái van realtime giúp phát hiện sớm các lỗi phát sinh, tích hợp với hệ thống BMS/SCADA để vận hành - giám sát từ xa và giảm nhân sự giám sát tại hiện trường, đảm bảo an toàn PCCC nhờ cơ chế xác nhận smoke/fire damper đã đóng hoàn toàn trong các tình huống khẩn cấp, tối ưu năng lượng tiêu thụ bằng cách điều chỉnh chính xác góc mở van gió, giảm tải cho quạt AHU/FCU và cuối cùng là giảm chi phí bảo trì nhờ khả năng dự báo hư hỏng.
TOP 5 THƯƠNG HIỆU ĐỘNG CƠ VAN GIÓ CÓ PHẢN HỒI VỊ TRÍ ĐÁNG ĐẦU TƯ NHẤT
Dưới đây là top 5 thương hiệu động cơ van gió có phản hồi vị trí được đánh giá cao nhất hiện nay:
Động cơ van gió Belimo
Belimo là thương hiệu động cơ điều khiển van gió, bộ điều khiển van gió, bộ truyền động van gió top đầu toàn cầu. Hãng này định giá ở phân khúc cao cấp, nổi tiếng với độ bền vượt trội, tích hợp giao thức truyền thông công nghiệp BACnet MS/TP và KNX, phù hợp cho các dự án quy mô lớn và yêu cầu khắt khe - điển hình là tòa nhà xanh LEED.
Động cơ van gió Nenutec
Nenutec cung cấp dòng động cơ van gió có tiếp điểm phụ, động cơ van gió có phản hồi vị trí với mức giá cạnh tranh, mô-men xoắn đa dạng (phổ biến từ 5 - 32Nm), điện áp cấp 24V/230V, phù hợp cho nhiều nhu cầu ứng dụng. Các sản phẩm của Nenutec hiện rất được ưa chuộng trong các nhà máy HVAC Việt Nam.
Động cơ van gió PHC
Động cơ van gió PHC được đánh giá là lựa chọn "ngon - bổ - rẻ" cho các dự án dân dụng và công nghiệp tầm trung bình - nhỏ. Sản phẩm của hãng này cực kỳ đa dạng, trải đều các mức mô-men xoắn (từ 2 - 40 Nm, có những model cao hơn), có nhiều kiểu tín hiệu điều khiển (on/off, 3-point, tuyến tính), đáp ứng hai mức điện áp cấp phổ biến (AC24V/AC 230V), nhiều model được tích hợp sẵn tiếp điểm phụ SPDT feeback vị trí cánh van, tuổi thọ thiết bị lên đến hơn 60.000 chu kỳ và đặc biệt là chế độ bảo hành chính hãng lên đến 24 tháng.
Động cơ van gió Schneider Electric
Hãng Schneider cung cấp các dòng động cơ van gió, bộ điều khiển van gió, bộ truyền động van gió thông minh, tương thích hoàn hảo với hệ EcoStruxure. Trong đó, có nhiều sản phẩm động cơ van gió có phản hồi vị trí hỗ trợ tính năng feedback bằng tín hiệu analog 2-10V.
Động cơ van gió Johnson Controls
Johnson Controls là một trong những "ông lớn" chuyên phát triển và sản xuất động cơ điều khiển van gió trong mảng HVAC, với khả năng tích hợp Metasys BMS. Hãng chuyên cung cấp động cơ van gió có phản hồi vị trí/bộ truyền động van gió có phản hồi vị trí cho các dự án siêu lớn. Đặc biệt phải kể đến các sân bay và trung tâm thương mại.

MUA ĐỘNG CƠ VAN GIÓ CÓ PHẢN HỒI VỊ TRÍ TẠI SENSORS VIỆT NAM
Sensors Việt Nam là nhà phân phối chính hãng các dòng động cơ van gió có phản hồi vị trí từ những ông lớn hàng đầu thế giới như PHC, Belimo, Schneider… Chúng tôi cung cấp đầy đủ CO/CQ, chế độ bảo hành chính hãng 12 - 24 tháng, chính sách giá cạnh tranh và hỗ trợ kỹ thuật hoàn toàn miễn phí 24/7.
Mọi thông tin tư vấn và nhu cầu đặt hàng, bạn vui lòng liên hệ ngay hotline 0911 660 660 hoặc truy cập website https://cambien.com.vn/ | https://www.sensors.vn/.
